W którym dniu tak naprawdę obchodzimy narodowy dzień niepodległości

0
115

Zapewne każdy kto uczył się historii w szkole, powie że odzyskaliśmy po 123 latach zaborów upragnioną niepodległość w dniu 11 listopada 1918 roku jest to dzień przekazania przez Radę Regencyjną władzy wojskowej oraz naczelne dowództwo nad wojskiem polskim- Józefowi Piłsudskiego który był socjalistą, ale tak naprawdę powinniśmy obchodzić święto niepodległości w dniu 7 października 1918 roku, kiedy to Rada Regencyjna wydała odezwę: “Do Narodu Polskiego”. W której zapowiadała powstanie wolnej i niepodległej Polski, bezpośrednią podstawą prawną odezwy, były tzw. 14 punktów Thomasa Woodrowa Wilsona a szczególnie punkt trzynasty który opisuje:” Stworzenie niepodległego państwa polskiego na terytoriach bezsprzecznie polską, z wolnym dostępem do morza, niepodległością, gospodarczą, integralność terytoriów powinna być zagwarantowana przez konwencję międzynarodową”. Czyli uznany przez państwa centralne przyszłych rokowań pokojowych, kończąc także 11 listopada trwającą od 1914 roku I wojny światowej. W praktyce część polskich rządów w Królestwie Kongresowym istniała wcześniej, lecz to były one w pełni niezależne. Przede wszystkim działająca na mocy Aktu 5 listopada 1916 roku, która była trzyosobowym ciałem. W składzie rady znaleźli się: Prymas Aleksander Kakowski, Książę Zdzisław Lubormirski, oraz Józef Ostrowski prezes Stronnictwa Polityki Realnej (SPR). 13 grudnia 1917 roku Rada powołuje pierwszy polski rząd pod przewodnictwem Jana Kucharzewskiego, który funkcjonuje do dnia 11 lutego 1918 roku, przyczyną dymisji były protesty przeciw niedopuszczeniu jego przedstawicieli do rozmów pokojowych prowadzonych przez Państwa Centralne z Rosją Radziecką( od 1922 roku Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich) i z Ukrainą, które odbywały się w Brześciu nad Bugiem. Protestowali również członkowie Rady Regencyjnej, nieco inaczej niż Kucharzewski- nie tylko podając się do dymisji, lecz manifestując niezależność od państw zaborczych. Dnia 13 lutego 1918 roku Rada stwierdziła, że od tej pory legitymację od swej władzy będą czerpać tylko i wyłącznie z “ woli narodu”. W praktyce ten gest dyplomatyczny niewiele zmienił, ale z politycznego punktu widzenia był pierwszym manifestem niezależności Polski. Między lutym a Październikiem w kwestii polskiej niewiele się działo. Przyczyną tego była bezpośrednia sytuacja na frontach wojennych. W marcu armia niemiecka przeprowadziły potężną ofensywę, w niemal krótkim czasie przesuwając linię walk o blisko 100 km i praktycznie zatrzymując się w odległości strzału artyleryjskiego od stolicy Francji Paryża. Dopiero powołanie Marszałka Ferdynanda Focha na głównodowodzącego sił ententy( inaczej sił alianckich) i stopniowa obecność wojsk amerykańskich pozwoliły na dwa kontrnatarcia- w sierpniu i wrześniu- skutkiem tego było odwrócenie losów wojennych na korzyść aliantów. W drugiej połowie września 1918 roku Niemcy byli w odwrocie. Na sytuację Polski przełożyło się to bezpośrednio. Generał- Gubernator Hans Hartwig von Beseler składa dymisję z funkcji Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych, a funkcję Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych przyjmuje Generał. Tadeusz Jordan Rozwadowski ( a konkretnie został Szefem Sztabu Generalnego Wojska Polskiego). 25 października zostaje powołany pierwszy polski rząd, bez konsultacji z władzami okupacyjnymi. Na jego czele staje Józef Świeżyński, którego jednym z pierwszych posunięć była próba zamachu stanu, zdetronizowania Rady Regencyjnej i propozycja współpracy z zwolennikami Józefa Piłsudskiego. Zamachu jednak nie poparły inne ugrupowania i upadł, zanim nastąpił wybuch zamachu dnia 4 listopada- Rada zdymisjonowała rząd Świeżyńskiego.

Autor Jacek Furman

ZOSTAW ODPOWIEDŹ