103. urodziny Marii Mireckiej-Loryś

0
603

Biografia

Urodziła się w dniu 7 lutego 1916 roku w Ulanowie jako siódme dziecko Dominika Mireckiego i Pauliny Mireckiej z domu Ścisłowska (Jej rodzeństwo również uczestniczyło w działalności konspiracyjnej). Mając pięć lat rodzina Mireckich wyprowadza się z Ulanowa do Racławic koło Niska. To tam ukończyła w roku 1937 maturę w niżańskim gimnazjum (obecne Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Czarnieckiego w Nisku, jest jedyną żyjącą przedwojenną absolwentką), potem ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. W czasie studiów, wstępuje do Związku Akademickiego Młodzież Wszechpolska. Gdy wybuchła wojna, tak jak jej rodzeństwo zaangażowała się w działalność konspiracyjną w polskim państwie podziemnym. Wiosną roku 1940 otrzymała funkcję główną komendantką Narodowej Organizacji Wojskowej Kobiet w powiecie niżańskiego, a następnie była komendantką Rzeszowskiego NOWK. Równolegle była kierowniczką kobiecej sekcji w głównym zarządzie stronnictwa narodowego i zarazem główną kurierką NOW. Po połączeniu NOW z Armią Krajową, otrzymała stopień kapitana, kierowała WSK (Wojskowa Służba Kobiet) w podokręgu Armii Krajowej w Rzeszowie. Pod koniec wojny wiosną 1945 roku została główną komendantką NOWK (Narodowa Organizacja Wojskowa Kobiet). W czasie wojennym posługiwała się pseudonimem “Marta”

W czasie drugiej wojny światowej była działaczką polskiego podziemia, członkinią Narodowej Organizacji Wojskowej Kobiet, a wiosną 1945 roku została główną komendantką Narodowej Organizacji Wojskowej Kobiet. Źródło: www.echodnia.eu
W latach 1937-1939 była działaczką Lwowskiego Okręgu Związku Akademickiego Młodzież Wszechpolska. Źródło:
www.mw.org.pl

Spotkanie z Karolem Wojtyłą

W roku 1943 brała udział w konspiracyjnym odnowieniu ślubów w klasztorze na Jasnej Górze (Częstochowa), które jeszcze przed wojną odmawiali młodzi studenci. W ponad 36-sześcio osobowej grupie młodzieży ze Lwowa reprezentowała Maria Mirecka, a obecny tam przyszły papież Karol Wojtyła reprezentował młodzież z Krakowa.

Represje ze strony Bezpieki i wyjazd do Stanów

W 7/8 maja 1945 roku w Europie zakończyła się II wojna światowa. W Polsce od roku 1944 władzę objęli proradzieccy komuniści, zaczęły się masowe prześladowania, aresztowania, mordowanie byłych członków polskiego państwa podziemnego. Tuż po zakończeniu działań wojennych Maria wznowiła, przerwane przez wojnę studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie (Lwów w 1945 był w granicach Związku Radzieckiego). 1 sierpnia 1945 została aresztowana przez Urząd Bezpieczeństwa, przesłuchiwał ją osobiście jeden z najokrutniejszych katów polskich działaczy podziemnych Stanisław Supruniuk. Na wolność wyszła w wyniku ogłoszonej przez władze komunistyczne amnestii w dniu 1 września tegoż samego roku. Wobec realnego zagrożenia ponownym aresztowaniem przez UB w grudniu 1945 podjęła decyzję o opuszczeniu Polski i razem z grupą innych działaczy narodowych trafiła do obozu 2 korpusu. Gen. Władysława Andersa położonym nad Ankoną. Tam poznaje swojego przyszłego męża Henryka Lorysia, był on oficerem rezerwy, w październiku roku 1946 młodzi małżonkowie wyemigrowali do Wielkiej Brytanii. W pierwszym miesiącu 1952 roku razem ze swoją rodziną wyjechała do Stanów (W tym roku umiera jej brat Adam Mirecki w celi więziennej na Warszawskim Mokotowie). Najpierw państwo Loryś osiedlili się w Toledo w stanie Ohio, a od 1954 do roku 2010 zamieszkała w Chicago, w 1957 roku umiera jej mąż Henryk Loryś. W czasie emigracji zaangażowała się w pracę w działających na terenie USA organizacji polonijnych, takich jak: Stronnictwo Narodowe, była też członkinią Zarządu Głównego Związku Polek w Ameryce oraz Krajowego Zarządu Kongresu Polonii Amerykańskiej. Przez ponad 32 lata była głównym redaktorem naczelnym gazety “Głosu Polek”. Od lat siedemdziesiątych ubiegłego zaangażowana jest w pomoc dla Polaków zamieszkujących dawne kresy wschodnie (Od roku 1945 obszar ten był w granicach ZSRR). Dwadzieścia lat temu w grudniu została wiceprzewodniczącą Stronnictwa Narodowego. Współpracuje także z polonijnym radiem w Chicago, dla którego ona sama nagrywa cotygodniowe felietony z cyklu “Otwarty mikrofon”. Jest autorką drugiego tomu “Historii Związku Polek w Ameryce” [okres lat 1938 – 1964] i także książki pod tytułem “Zapiski o rodzinie, pracy, przyjaźni”. W roku 2014 odbyła się premiera filmu dokumentalnego o jej samej pod tytułem: “Szkic do życiorysu” w reżyserii. Ewy Szakalickiej. Instytut Pamięci Narodowej w 2016 roku wydał książkę “Przede wszystkim Polska. Zapiski amerykańskie z lat 1952 – 2010).

Stanisław Supruniuk jedna z najkrwawszych bestii w okresie pełnego stalinizmu w Polsce. od 21 września 1944 do 30 stycznia 1946 roku był komendantem UB w Nisku, on przesłuchiwał Marię w czasie miesięcznego pobytu w areszcie, na Podkarpaciu służył do 6 stycznia 1947 roku, kiedy był szefem Krośnieńskiego UB. Źródło zdjęcia: www.żołnierzeniezłomni.com.pl

Ciekawostki

  • Prawdopodobnie, decyzja o opuszczeniu Polski, uratowała jej życie, w przeciwieństwie od jej rodzeństwa (Zginęli oni tragicznie)

  • Jest jedynym żyjącym członkiem rodziny Mireckich.

  • Jest matką dwojga dzieci: syna Jana i córki Ewy.

  • Wróciła do Polski w 2010 roku.

  • Od 2018 roku mieszka w Warszawie.

Źródło artykułu:

Pl.wikipedia.com

Jacek Furman

Dodaj komentarz